Nia Medi

Nia Medi

Nia Medi

‘Cymanfaoedd canu’

Dechreuodd fy niddordeb mewn cerddoriaeth yn ifanc iawn yng Nghapel Bethania, Y Tymbl mewn cymanfaoedd canu a chanu yn yr Ysgol Sul. Des i ddeall cerddoriaeth a harmoni yn gynnar iawn yn fy mywyd sydd wedi aros gyda fi fyth ers hynny. Wedyn nes i ddarganfod Caryl, Tiffany a Kylie ac yn sydyn iawn cerddoriaeth pop oedd popeth!

Erbyn y 90’au ro’n i’n ffan mawr o indie ac fe ddes i’n gyfarwydd â cherddoriaeth Gymraeg. Dwi’n cofio mynd i gig Catatonia yn yr hen ‘Hospital Club’ yng Nghaerfyrddin a syrthio mewn cariad â Cerys, yna darganfod ‘Jess’ a llogi tap albym ‘Mae’n Hyfryd i Fod yn Fyw’ o lyfrgell Caerfyrddin a’i chware ar repeat.

Yn  hwyrach yn y ddegawd honno nes i ddarganfod cerddoriaeth Ddawns mewn clybiau nos ac wrth gwrs, Llwybr Llaethog ac yna Diffiniad.

Ma’ cerddoriaeth bop a dawns dal yn bwysig iawn i mi ac felly roedd e’n gam naturiol i ymuno â Clinigol. Hefyd, ma’ dylanwad harmonis emynau’r capel wedi aros gyda fi a ‘dw i’n  gweld hi’n hawdd iawn i weithio’r harmonis allan yn y stiwdio pan yn recordio gyda Clinigol.

Beth sgen ti ar y gweill  ar hyn o bryd?

Ar ôl recordio a rhyddhau albym anferth gyda Clinigol llynedd (Discopolis) ma’ pethau chydig yn dawelach erbyn hyn. Ni wedi bod yn trafod y posibilrwydd o recordio mwy, ond ma pawb yn y band mor brysur!

Dwi’n gweithio ar gyfres newydd @ebion ar gyfer BBC Radio Cymru, ma’n chwaer sydd hefyd yn y band yn actores ac yn symud i Lundain cyn hir, a Rufus Mufasa yn cystadlu mewn ‘Battle Raps’ hyd a lled y wlad ynghyd a bod yn weithwraig Cymdeithasol gyda’r dydd!

Wedi dweud hynny, os i ni’n galw’r ‘cyfarfod’ yn ‘barti’ a chynnwys gwin – ma’n hawdd cael pawb yna!

O’m rhan i yn bersonol, ‘dw i newydd ddechrau gweithio ar dracs newydd a dwi yn y lefelau cynnar iawn o’u datblygu a’u cynhyrchu. Dwi’n dueddol o fynd ‘mlaen fel ton gron fod na ddim digon o ferched yn cynhyrchu cerddoriaeth dawns yng Nghymru ac yn sylweddoli fy mod i hefyd yn euog o beidio gwneud.

O’r diwedd ma’r stafell gefn wedi setio fyny i recordio a dw i wedi dechrau cau’n hun fewn yna.

Byw ‘double-life’ 

Rhwng fy arddegau hwyr a’m hugeiniau cynnar  ro’n i’n byw ‘double-life’. O’n i’n treulio lot o amser ar y SRG, yn mynd i gigs Cymraeg, mewn band o’r enw ‘Y Panics’ ac yn caru cerddoriaeth indie y 90’au.

Ar y llaw arall, o’n i hefyd yn dod i dermau mod i’n hoyw ac felly fydden i yn mynd i glwb Nos ‘The Palace’ yn Abertawe bob penwythnos pan nad oedd gig neu’r SRG yn galw. Roedd Y Palace yn hen theatr anferth yn llawn Drag Queens a phobl o bob lliw a llun!

Yno, roedd gen i grwp hollol wahanol o ffrindiau lle oedd neb yn fy nabod i o’r ysgol neu’r SRG. Cerddoriaeth Ddawns oedd yr unig gerddoriaeth oedd yn cael ei chware yn y clwb ac roedd y genre yma yn rhan mawr o’r sin hoyw ar y pryd ac yn dal i fod.

Dwi’n cofio clywed Faithless am y tro cyntaf mewn parti a chael fy llorio gan y swn. Yna, dod yn fwy cyfarwydd â DJ’s gwhanol a syrthio mewn cariad â’r genre. Roedd y cyfnod hwnnw yn fy mywyd chydig bach yn wallgo ond hefyd, wrth edrych nol, mor ddiffiniol a phwysig.

Roeddwn i’n rhan o 2 sin ac roedd gen i ddwy hunaniaeth – y Gymraes oedd yn rhan o’r diwylliant Cymreig, a’r ferch hoyw oedd yn clybio mewn clybiau hoyw dirgel.

Erbyn hyn, dw i’n meddwl mod i wedi plethu’r cyfan ac yn gyfforddus iawn yn fy hun! Hoffwn i weld mwy o bobl ac artistiaid yng Nghymru yn cynhyrchu stwff dawns – ma’ artistiaid fel Plyci a Cyrion yn cynnig swn dawns caled ac yn neud hynny’n wych, a byse’n gret i weld mwy o bobl yn neud hyn.

Clinigol

Ryw 8 mlynedd yn ôl, dechreues i weithio ar rhaglen deledu ‘Wedi 7′ . Ro’ ni’n gyfrifol am lot o’r eitemau cerddoriaeth.

Roedd ‘na fands gwych yn dechrau ymddangos fel Brigyn, Genod Droog, Cofi Bach a Tew Shady a Fflur dafydd a’r Barf (I enwi ond rhai) ond nes i sylwi yn gyflym iawn nad oedd dim cerddoriaeth pop/dawns newydd yn yr iaith Gymraeg yn cyrraedd fy nesg.

Un diwrnod, glaniodd CD sgleiniog  gyda band oedd yn disgrifio’i hun fel band pop dawns o Gaerdydd, ac ar ôl gwrando, deallais yn syth beth oedd y band yma yn trio neud. Roedd Geraint wedi clywed fi’n canu gyda’r Panics ac yn hoff iawn o’n llais a gofynodd i fi ganu ar un o tracs Clinigol yn y dyfodol. A dyna sut ddechreuodd y berthynas. Dw i nawr yn aelod parhaol o’r band a Geraint a fi yn disgrifio’n hunain fel ‘Gwr a Gwraig mewn Pop’!

O ran fy nghyfraniad i, Geraint sydd fel arfer yn sgwennu demo o’r gan yna rhoi mp3 i fi. Dwi’n gwrando ar y demo, yn chware gyda’r melodi ac yna’n cynnig harmonis yn y stiwdio. Dwi hefyd yn rhan o’r trafodaethau a’r penderfyniadau o ran pa artistiaid eraill i weithio â nhw ar dracs gwhanol.

Mae lleisiau merched yn fwy addas i gerddoriaeth dawns na bechgyn a dyna pam ma’r holl artistiaid sydd wedi gweithio ar ‘Discopolis’ a ‘Melys’ yn ferched.

Ar ol clywed y demo ar gyfer ‘Dim ond ti sydd ar ol’, o’n i’n gwbod yn syth mai llais Heather Jones fydde’n gweddu – roedd angen llais pur a diffuant ac roedd e’n hyfryd i gael rhywun mor eiconig ac mor adnabyddus am ganu caneuon gwerin yn rhoi ei llais i gan electronig newydd. Dw i nabod llais fy chwaer , Carys Eleri, yn dda iawn ac felly o’n i’n gwbod yn syth pa gan fyse’n gweddu iddi hi.

Mae Rufus Mufasa wedi ymuno â ni yn barhanol erbyn hyn hefyd. Fe ddechreuodd y berthynas honno flynyddoedd yn ol. Roedd Rufus yn westai ar fy hen sioe radio ar C2 BBC Radio Cymru ar ol i fi glywed chydig o’i thracie ar Myspace. Roedd hi’n ferch mor benderfynol, annibynol a thalentog ac o’n i’n gwbod mod i am weithio gyda hi mewn rhyw fodd yn y dyfodol.

Roedd Geraint a fi yn dechrau chwilio am ferched newydd i gydweithio â nhw ar stwff Clinigol felly dyma  gyflwyno Rufus i Geraint. Doedd Geraint ddim yn siwr be oedd e am wneud gyda’i llais a’i steil unigryw  i ddechrau, ond yr ateb i hynny oedd chware ‘beats’ iddi yn y stiwdio gan adael iddi wneud bach o free style. Drwy hynny, ganed caneuon fel ‘Gypsy Queen’ a ‘Perygl’.

Ynghyd â Carys a Rufus, fi sy’n canu’r caneuon mewn gigs byw. Ma’ Clinigol wedi cydweithio gyda dros 12 o ferched talentog ac eiconig iawn fel Caryl Parry Jones, Elin Fflur, Heather Jones, Margaret Williams ac Amy Wadge – felly byddai’n anodd (heb son am ddrud!) iawn i gael y merched yma i gyd i ganu mewn un gig.

Dydi canu pop/dawns ddim yn hawdd – ma’r pwysau i ganu caneuon sydd a llais Elin Fflur neu Caryl ar y record yn ddigon (Pressure’s ON!) ond hefyd ma’r genre yma mor fanwl gywir o ran y gerddoriaeth; Dyw’r beats na’r trac ddim yn stopio os wyt ti’n colli dy le neu anghofio’r geiriau. Mewn band, neu os fydde’n i’n canu yn acwstig a colli’n lle, ma’n bosib byrfyfyrio neu ‘masgio’r’ camgymeriad, ond mewn pop, all y cyfan fynd ar chwal.

‘Bod yn fanwl gywir’

clinigol

clinigol

Ma steil canu pop yn un sydd yn dy orfodi i  fod yn fanwl gywir o ran llais a rhythm. Hefyd, mae’n rhaid i ti wylio fod dim gormod o vibrato yn y llais a dy fod di’n spot-on gyda’r rhythmau. Ma’ geraint yn ‘perfectionist’ ac ma’ recordio ambell gan yn gallu cymryd lot o amser. Dw i wedi bod am orie yn y stiwdio yn canu un cytgan jest er mwyn cael y peth mor agos at berffeithrwydd ag y gall e fod!

Fi sydd fel arfer yn trefnu’r gigs hefyd a ni fel arfer yn neud siwr fod y nosweithiau hynny yn un parti mawr. Mewn ambell gig mawr fydd y wigs a’r ‘fake eyelashes’ allan, a ni hefyd yn defnyddio fideos gweledol fel cefndir i’r set i neud pethe’n fwy diddorol. Does fawr ddim offerynau ar y llwyfan ac felly dwi meddwl fod e’n bwysig ein bod ni yn gwneud y llwyfan a’r perfformiad yn ddiddorol i’r gynulleidfa.

Merched a’r SRG 

Ma merched gwych ar yr SRG yn cael llwyddiant mawr tu allan i Gymru ac yn rhyngwladol. Ma’ Georgia Ruth newydd ddychwelyd o daith yn India gyda Gwyneth Glyn, yn ogystal â chware yng Ngwyl Werin Canada gyda Lisa Jen a 9Bach.  Ma’ Cate Le Bon newydd symud i LA ar ol creu tipyn o gynnwrf yno wedi neud taith o UDA. Mae’n braf iawn i weld y merched yma’n gwthio’r ffiniau, yn gweld tu hwnt i Gymru a sylweddoli fod hi’n bosib i neidio dros ben Lloegr a mewn i’r byd.

Wedi dweud hynny, byse’n braf gweld mwy o ferched yn cynnig mwy o amrywiaeth o ran cerddoriaeth yng Nghymru. Ma’ cerddoriaeth werin ac acwstig yn boblogaidd iawn ar hyn o bryd a bron pob merch (heblaw ambell eithriad fel Gwenno, Rufus a Cofi Bach) yn mynd am y steil yma.

Dwi’n colli’r cynnwrf a’r egni oedd rhywun fel Swci yn ei gynnig – swn pop edgy a chymaint o bersonoliaeth, agwedd a rwbeth i ddweud,  a dw i’n meddwl fod y sin yn gweiddi am hynny erbyn hyn.

Dwi’n ffan mawr o’r band HAIM o America ar hyn o bryd – bysen i wrth fy modd tase na grwp o ferched yn mynd ati i neud rwbeth tebyg yng Nghyrmu.

Ma’ na ddiffyg merched yn gyffredinol ar y sin hefyd o ran labeli, cynhyrchwyr, trefnwyr, DJ’s a hyrwyddwyr. Ma’r mwyafrif yn ddynion ond nid bai’r dynion yw hynny – does dim byd yn stopio merched rhag bod yn pro-active!

Y SRG dros y 10 mlynedd diwethaf …

O ran y SRG yn newid a chyflwr y sin ar hyn o bryd, wrth gwrs ma pethe wedi newid lot fawr dros y 10 mlynedd ddiwethaf.

Ma’ cerddroiaeth werin ac acwstig  yn boblogaidd iawn ar hyn o bryd a phobl ifanc iawn yn dewis y steil yma o berfformio. Ma’ gen i barch mawr at hyn ond dw i yn gweld ishe bands mawr sy’n cyffroi, yn rhoi perfformiad enfawr  â’r gallu i danio stafell.

Dw i wir ddim yn cofio bod mewn gig lle dw i wedi teimlo fel ‘na ers dyddiau Pep Le Pew. Dw i’n  gweld ishe’r agwedd oedd ar y sin a dim ots pa mor feddw a swnllyd oedd y gynulleidfa, roedd band fel Pep Le Pew (A Genod Drwg wedi hynny) yn gallu hawlio sylw.

Heblaw am ambell fand fel Yr Ods a Bandana, ma’ na ddiffyg enfawr o ‘headliners’. Ma’r gerddoriaeth yn dawel iawn erbyn hyn ac felly o bosib fod y sin yn gyffredinol yn dawelach a llai cyffrous. Ond ‘Swings and Roundabouts’ yw pob dim, a dwi’n dechre teimlo fod na bethau cyffrous iawn rownd y gornel…

‘Garage Pop Rock’ 

Dw i’n hoff iawn o’r band newydd ‘I Fight Lions’ sef proseict newydd y cerddor Hywel Pitts. Ma’r band yn disgrifio’r swn fel ‘Garage Pop Rock’ a ma’n hen bryd cael swn fel hyn allan yna eto. Does dim llawer o gerddoriaeth roc wedi bod o amgylch y lle dros y blynyddoedd ac ma’r band yma’n cynnig hynny ac yn ei wneud e’n dda iawn.

Pan glywes i sesiwn Y Reu ar rhaglen Huw Stephens ar C2 wythnos diwethaf o’n i mor, mor hapus.  Dw i’n edrych ‘mlaen yn fawr i weld y band yma’n datblygu ac yn gobeithio cael y cyfle i’w gweld nhw yn fyw yn fuan iawn. Hefyd, nes i weld Kizzy Crawford yn perfformio mewn rownd o Brwydr Y Bandiau C2 yn ddiweddar. Roedd hi’n canu yn acwstig, yn medru’r gitar yn afreal o dda am ei hoed ac yn meddu ar lais hollol, hollol wych. Ond yn dawel fach, dwi’n gobeithio neith hi ddatblygu i fod chydig mwy amgen a chynnig rwbeth hollol newydd…

Barn Nia Medi yn unig sydd yma

Advertisements

One thought on “Nia Medi

  1. Pingback: Datganiadau difyr – O ‘ferched y SRG’ i’n ‘traddodiad gwerin ac eisteddfodau bach’ | Y Llwyfan

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s