Opera – ‘Chwalu’r ddelwedd sy’n cadw pobl draw’

Cyfweliad gyda Sioned Young – OPRA Cymru

Llongyfarchiadau i OPRA Cymru ar  3 enwebiad yng ngwobrau Theatre Critics of Wales am eu cynhyrchiad o Macbeth gan Verdi. Dyw Opera ddim yn gyfrwng newydd, ond rwy’n teimlo bod diffyg trafodaeth a sylw yn y wasg a’r cyfryngau yng Nghymru yn ei gwneud hi’n anodd  datblygu cynulleidfa newydd ar gyfer y cyfrwng. Roedd sgwrsio gyda Sioned am waith a gweledigaeth OPRA Cymru yn ysbrydoledig. Mae’n son am  y dalent cerddorol sydd yng Nghymru, am y  ffordd y mae opra’n cael ei ‘weld’  ac am yr her o ddatblygu cynulleidfa newydd wrth baratoi at y dyfodol.

Opra Cymru

Pam sefydlu OPRA Cymru? 

Sefydlwyd OPRA Cymru gan Patrick a finnau ‘nôl yn 2008 a gwelwyd ein perfformiad cyhoeddus cyntaf ym Mehefin 2009 pan ddaeth y cwmni a dros hanner cant o gerddorion ifanc at ei gilydd i ffurfio cerddorfa. Perfformiwyd rhai o glasuron byd opra oedd wedi eu cyfieithu i’r Gymraeg mewn cyngerdd ym Mhontrhydfendigaid, gyda chantorion opra proffesiynol ( yn ogystal ag enwau newydd ar y pryd) yn perfformio gyda’r gerddorfa ifanc.

Troad y Rhod ddewison ni fel enw i’r digwyddiad. Addas iawn, gan ein bod yn perfformio ar ddydd Gwyl Ifan. Ond hefyd, ac yn bwysicach i ni, fe ddewison ni’r enw yma i adlewyrchu un o’r prif resymau dros sefydlu’r cwmni, sef i drawsnewid – i droi ar ei ben- y syniad o beth yw opra ac i newid y ffordd mae opra’n cael ei weld yng Nghymru. Ein bwriad o’r cychwyn yw i ddangos ei fod yn gelfyddyd i bawb.

Fe’n hysbrydolwyd ni ymhellach oherwydd y cyfoeth o dalent cerddorol sydd yma yng Nghymru a’r ffaith bod gwerthfawrogi cerddoriaeth dda yn dod yn naturiol i ni’r Cymry, diolch i raddau helaeth i’r traddodiad eisteddfodol a chorawl.

Mae opra wedi tueddu i fod yn gyfrwng diarth yma yng Nghymru ac efallai yn cael ei weld fel rhywbeth elitaidd. Roedden ni’n meddwl buasai’n her i ni geisio cyflwyno’r cyfrwng i gynulleidfaoedd na fyddai fel arfer yn dod i weld opra. Roedden ni’n hyderus byddai’n gwaith yn cael ei werthfawrogi mond i ni chwalu’r ddelwedd sydd yn cadw nifer o bobl draw.

Welson ni gyfle i greu diwylliant newydd mewn ffordd. Diwylliant operatig hollol Gymreig! Mae cymaint o dalent yng Nghymru ac mae gweld perfformwyr yn mynd tu allan i Gymru i chwilio am waith yn eitha trist. Ein gobaith yw i gyfrannu mewn rhyw ffordd tuag at gynnig cyfleoedd i berfformwyr talentog er mwyn iddyn nhw allu gweithio yng Nghymru ac yn y Gymraeg.

MacbethRydych chi newydd deithio Macbeth gan Verdi. Beth oedd uchafbwyntiau/ isafbwyntiau’r daith? 

Sefydlu cynulleidfa yw’n her fwyaf.

Yn dilyn ein cyngerdd agoriadol fe ddysgon ni bod rhaid i ni fynd i bob rhan o Gymru i ddenu cynulleidfaoedd newydd. Mynd a’n gwaith at y bobl.

Ein bwriad yw i wneud opra yn brofiad uniongyrchol ac hygyrch i’n cynulleidfaoedd. Dyna pam mae teithio i neuaddau a theatrau bach yn bwysig i ni a dyma hefyd y rheswm ein bod yn perfformio yng nghanol cynulleidfa (ar ffurf arena) . Mae’r gynulleidfa yn agos iawn at y perfformwyr yn ein sioeau, yn gorfforol yn ogystal a’n ieithyddol ac felly yn gerddorol a’n theatrig hefyd.

‘Dim rhwystrau ieithyddol’

Mae OPRA Cymru yn perfformio yn Gymraeg, ac felly mae’r gynulleidfa yn cael ei thynnu fewn i ddrama’r opera heb unrhyw rwystrau ieithyddol. Pan ddaw’r geiriau’n fyw, daw’r gerddoriaeth yn fyw hefyd. Mae hyn, dwi’n credu yn agosach at y profiad gwreiddiol o fynd i weld opera.

Dyma sut oedd Verdi’n cyfatherbu a’i gynulleidfa yn yr Eidal, yn iaith y gynulleidfa, a dyma sut i ni’n cyfathrebu gyda’n cynulleidfa ni.

Fel rhan o’r nod o ledaenu’n cynulleidfa mae’r cwmni’n gweithio gydag ysgolion. Bob tro fyddwn ni’n teithio ( a hon oedd ein trydydd taith) y’n ni’n cynnal gweithdai mewn ysgolion ac yn cyflwyno iaith a drama opra i ddisgyblion yn y gweithdai yma cyn cyflwyno perfformiadau llawn iddyn nhw. Disgyblion heddiw yw cynulleidfa yfory.

Creu diddordeb, awch a brwdfrydedd ymhlith plant a phobl ifainc a rhoi profiad theatrig cofiadwy iddynt yw’r nod ac mae’n beth braf iawn gweld rhyw 250 o ddisgyblion ysgol uwchradd ar flaen eu seddi wrth wylio a gwrando ar waith Verdi. Roedd hyn yn sicr yn uchafbwynt wrth i ni deithio. Mae gweld neuaddau llawn a’r cynulleidfaoedd ar eu traed yn cymeradwyo wrth gwrs yn wefr hefyd!

Faint o sylw mae Opera yn ei gael yng Nghymru? 

Mae’n wir ein bod yn cario’r baich o gael ein cysylltu a chyfrwng artistig a ystyrir yn elitaidd. Ond mae’r bobl sydd yn medru goresgyn y rhwystr cyntaf yma ac yn mentro dod i weld ein perfformiadau wrth eu bodd. Mae talent yn goresgyn snobyddiaeth ac elitiaeth.

 Beth mae OPRA Cymru yn gobeithio ei gyflawni yn y 10 mlynedd nesaf? 

Mae’r cwmni yn mynd i ddal ati i berfformio mewn neuaddau pentref ar raddfa fach ac yn awyddus i gynyddu’r gwaith a’r partneriaethau gydag ysgolion ar draws Cymru. Byddwn yn parhau i gyfieithu operau clasurol ac enwog i’r Gymraeg ond ein gobaith yw y byddwn hefyd yn medru annog cyfansoddwyr i greu operau newydd yn Gymraeg. Ni’n dysgu gymaint wrth ddatblygu’r cwmni ac mae hyn yn ein gyrru ni ymlaen wrth i ni dyfu.

Mae’n fwriad gennym i sefydlu rhyw fath o ŵyl haf er mwyn datblygu’r hyn wanethon ni yn ein cyngerdd cychwynol, sef cynnig cyfle i gerddorion ifanc berfformio mewn opera llawn ac felly i gyfannu’r rhod.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s